Op roadtrip door Florida, The Sunshine State

Afgelopen lente stapten we samen in een spiksplinternieuwe Ford Mustang convertible voor een tocht van een paar duizend miles kriskras door Amerika's zonnigste staat. Een avontuur langs eindeloze wegen, moerassen vol alligators en avenues bevolkt door paraderende D-cups. Met onderweg stoere mannen voorzien van schietgrage geweren en enorme vrouwen op kitschy flipflops. Een verslag in twee stemmen.

Reportage door Griet Byl & Wanda Loedts

Day one Brussel - Fernandina Beach
"Big business"
Griet: Mijn reis begint goed, in Zaventem. Ik krijg een upgrade naar business van American Airlines en dat is toch wel een heel groot verschil met economy. De rust is tastbaar, het eten uitstekend en de Rully lekker koel. De vakantie is begonnen, zoveel is zeker. In Chicago waar ik moet overstappen, dwaal ik rond op de gigantische luchthaven, letterlijk tussen twee werelden. Mijn lichaam is de kluts kwijt. Naast me zitten wachtende Amerikanen chips met bakken dipsaus te eten. Ik houd het op een minuscule Caesar Salad en een spuitwater. Wie hier gezond wil eten, moet moeite doen. De binnenlandse vlucht naar Jacksonville achteraf is gelukkig kort.

En daar staat ze dan, met man en hondje. Ontspannen in een zomerrokje. Mijn wintervel contrasteert met haar bruine huid als we elkaar om de hals vliegen. We halen de auto op, een spiksplinternieuwe Ford Mustang met New-Yorkse nummerplaat. Ik heb eerst wat moeite met de automatische piloot, de afmetingen van het gevaarte en de soms vreemde verkeersregels (door het rood naar rechts!), maar uiteindelijk komen we behouden aan in Fernandina Beach. Ik val als een blok in slaap in Wanda's grote suburb huis met Amerikaanse vlag. De roze nepflamingo voor de deur waakt en naast mijn bed wacht een paar nieuwe gele teenslippers - een attent welkomstgeschenkje om in de stemming te komen.

Wanda: Mijn thuisstad Fernandina Beach claimt de oudste stad in de VS te zijn. Op enkele ongelofelijk mooie koloniale huizen in Centre Street na, is er in Fernandina Beach niet zoveel historisch aan te treffen. De zilte zeewind en tropische vochtigheid eten hier alles weg voor het een noemenswaardige leeftijd bereikt. Echt oud zijn alleen de velden vol leeggegeten oesterschelpen die de Seminoles (de oorspronkelijke bewoners van dit deel van Florida) hier overal achterlieten, de ongerepte natuur, het eenzame Spaanse fort en de roodwitgestreepte vuurtoren aan de rand van het moeras. In een gestaag tempo worden de moerassen een voor een drooggelegd, de stranden opgekocht door meedogenloze projectontwikkelaars, en wordt de realiteit van Florida - de hitte, de vochtigheid, de muggen, de giftige slangen en alligators - getemd om overtuigend aan de gepensioneerdendroom te voldoen. Tijdens het jaarlijkse "Shrimp Festival" wordt een Disney-versie neergezet van het zogenaamde Piraten & Spaans Goud-verleden van de streek, ten koste van de werkelijke geschiedenis. Je kunt niet naast de oprukkende 'strip malls' en fastfood restaurants kijken, maar toch grijpt de woeste schoonheid je hier keer op keer naar de keel.

Day two Fernandina Beach - Sarasota
"He is risen"
Griet: Op de tonen van de lokale countryzender nemen we onze bovenmaatse koffiebekers mee in de auto. Onderweg rijden we over de indrukwekkende Napoleon Bonaparte Broward Bridge over de St John's River. Torenhoog ziet ze eruit als een schans. Onze eerste stop is Orlando, waar we een bezoek brengen aan The Holy Land Experience, een soort van religieus pretpark. Nergens vind je meer pretparken dan in deze stad, de zelfverklaarde theme park capital of the world. Maar is dit wel een pretpark? De bedenker, dominee Marv Rosenthal, spreekt liever van een "levend bijbels museum dat een totale zintuiglijke ervaring wil bieden die zowel educatief, historisch, theatraal, inspirationeel en evangelisch is". Slik. Eenmaal binnen vallen we van de ene verbazing in de andere. Het is met name Goede Vrijdag en dus extra druk. Hele families op hun paasbest, jong en oud door elkaar, geraken collectief ontroerd. Ik zie een zwarte vrouw in haar zondagse kleren een traan wegpinken als de Jezus van dienst verrijst. Aan de uitgang hangt een man zijn beloftes aan The Lord - neergekrabbeld op een klein blauw papiertje - aan een houten kruis.

Wanda: Mijn gebrek aan vroomheid breng ik hier in het Zuiden nooit ter sprake, want dat blijkt nogal 'not done'. Zoals je in België nooit zegt dat je een fijn inkomen hebt. 'Oh yeah, I make a 500 grant a year!', zeggen ze hier zonder verpinken. Maar bekennen dat Jezus niet tot je onmiddellijke vriendenkring behoort... nou... Hier in The Holy Land Experience ben je in ieder geval zo close met Jezus dat je zijn Axe Bodyspray kunt ruiken als hij zijn armen heft om het publiek tot gejuich aan te manen. In die mensenzee verlies ik Griet heel even uit het oog, om haar even later weer te zien opduiken als ze over de plastic rotsformaties klautert, en nèt niet wordt weggekegeld door de deinende heupen van de stevige mama's die het 'All glory, laud and honour, To thee, Redeemer King' meezingen dat uit de boxen schalt.

Op naar Sarasota, aan de Golf van Mexico. "My parents didn't want to move to Florida, but they turned sixty and that's the law", aldus Jerry Seinfeld. Een begrijpelijke boutade, als je kijkt naar de zilvergrijze haren van de meeste mensen hier. De culturele badstad dankt haar bekendheid vooral aan de grootheidswaanzin van John Ringling, eigenaar van het circus Ringling Brothers en Barnum and Bailey's, die hier zestien jaar aan zijn landgoed gebouwd heeft. We eten aan het water, in Marina Jack. Ik bestel oesters; die serveren ze hier met mierikswortel en... ketchup. Gloeps. Maar het smaakt. Onze avond eindigt in een uitbundig sfeertje, tussen graatmagere gelifte oma's en hun blonde schoondochters die luidruchtig de start van het lange weekend vieren.

Day 3 Sarasotah - Everglades City
"No see ums"
Griet: De ochtend brengen we door in het rijke St. Petersburg, de zonnigste stad van Florida die bovendien prat kan gaan op de mooiste stranden van de States. En op een heus Dali-museum. Na een small (enfin, what's in a name) cappuccino met kokos en kaneel lopen we de hele baai langs. En kijk, het geluk lacht ons toe: in het klotsende water ontdekken we twee manatees. Sommige mensen moeten tien keer terugkomen om zeekoeien te zien. Ik krijg amper de tijd om mijn fototoestel te pakken en weg zijn ze. Lunchen doen we in de Marie Selby Tropical Gardens, een uitgestrekt park met een weelderige variëteit aan bloemen en planten waar je in de schaduw langs het water kunt slenteren. Wie er echt het fijne van wilt weten, kan aansluiten bij een van de rondleidingen met tekst en uitleg. Na een bezoek aan het Aquarium (haaien!) gaan we nog even op het strand zitten. Het is druk op Siesta Beach, te druk. We houden het snel voor bekeken en zoeken rustiger oorden op.

Wanda:  Bofkonten zijn we. Het grootste deel van 's wereld zeekoeienpopulatie woont in Florida, maar die groep bedraagt nog slechts een 3000-tal exemplaren. Dit zachtaardige, kwetsbare dier heeft het soms hard te verduren. Het is geen pretje om in deze drukbevaarde wateren te grazen. Ook de twee die we zagen, dragen de wrede littekens van bootschroeven. Heel even laten ze zich door ons bewonderen en dan lossen ze onverbiddelijk op in een troebele modderwolk, als de kat uit Alice in Wonderland.

Griet: Het Everglades National Park dat zowat de hele zuidelijke punt van Florida beslaat, werd in 1947 tot nationaal park uitgeroepen. Deze streek kent een ongelooflijke natuurpracht: 300 vogelsoorten, meer dan 600 vissoorten, talrijke zoogdieren en de bekendste inwoner van deze streek: de alligator. Maar die zien we morgen wel. Eerst nemen we onze intrek in het Ivey Guesthouse, een sympathiek en natuurvriendelijk project waar je zonder veel overbodige franje een bed voor de nacht wordt aangeboden. Al na vijf minuten beginnen mijn onvoorzichtig blote benen te jeuken. De 'no see ums' - kleine steekbeestjes die je niet ziet maar er wel zijn - hebben toegeslagen. Ik haal mijn trainingsbroek uit mijn koffer, voor we naar de schattige Camellia Streat BBQ & Seafood Grill vertrekken: een simpele, gastvrije plek. Buiten speelt een muzikant zijn eigen rock, maar we gaan, onze muggenbeten indachtig, wijselijk binnen zitten met een Corona en een portie fried green tomatoes.

Wanda: Ten gevolge van de verlammende hitte lijkt de Zuiderse keuken vooral gericht op het schokeffect; mierzoet, bijtend zout of pikant, en vroeg of laat kan je er niet onderuit alligator (smaakt naar...euh...reptiel) of conch (rubberachtig schelpenvlees) te proeven. Maar laat dat je niet afschrikken, laat je zeker eens uitnodigen voor een fish fry (recht van de boot op de barbecue) en blus je vermoeide mond met een stukje heerlijke frisse Key Lime Pie.

Day 4 Everglades - Key Largo
"Love that boat"
Griet: Na een eenvoudig ontbijt op basis van havermout - hoe lang is dat geleden - verkennen we het stadje dat meer weg heeft van een verlaten dambord. Het miezert, maar we gaan toch het moeras op. Met een airboat, een plat vaartuig dat aangedreven wordt met een propeller. Het lawaai is zo oorverdovend dat je verzocht wordt een koptelefoon op te zetten. Elke alligator in de buurt hoort je van mijlenver aankomen; het is beter en vooral ecologischer de tocht per kano te maken. We spotten toch nog een wasbeer, op zoek naar drinkbaar water. Het moeraswater is immers zout.

De route naar de Keys doorheen de Everglades is ronduit prachtig. 'Alligator Alley' wordt ze genoemd en meteen wordt duidelijk waarom. Langs de weg liggen om de paar meter dode exemplaren, omzwermd door gieren. We stoppen in Skunk Ape, een soort van afspanning annex winkel annex farm, waar de vervaarlijk uitziende eigenaar zijn geweer trekt om de vogels uit elkaar te schieten. Een geweer - of een revolver - behoort hier tot de standaardhuisraad, aldus Wanda die een alligatortand voor ons koopt. Dat brengt geluk, naar het schijnt. En ze laat me Beef Jerky proeven, zoetig gedroogd rundsvlees, een uitvinding van de Indianen. Dit is hun gebied trouwens, vandaar dat je hier ook zoveel casino's vindt.

Wanda: Alleen al voor een autorit doorheen de Everglades is het de moeite om Florida te bezoeken.
Nergens anders worden je zintuigen zo geprikkeld; de moerasluchtjes die je door de autoraampjes toewaaien, het merkwaardige groene licht en de onverwachte stortbuien, de groepjes verfomfaaide gieren die lui reepjes scheuren uit een uitgedroogd alligatorkarkas naast de weg, krioelend, fladderend en sluipend leven overal en geheimzinnige plaatsnamen zoals 'Chattahoochee', 'Kissimmee' en 'Miccosukee'.

Griet: Langzaam verandert het landschap en krijgt het een tropisch kantje. Ook de mensen beginnen er anders uit te zien. Er wordt alleen nog Spaans gesproken. In Key Largo hebben we onze eigen boot voor een nacht. Hij behoort - net als de drie andere - tot het Boat Hostal van Georges, een New-Yorker die hier zijn geluk kwam beproeven en verslaafd geraakte aan het zachte Floridiaanse klimaat. We zonnen op ons eigen dek en ik dompel me onder in The old man and the sea dat ik in de boekenkast van het bootsalon heb gevonden.

Day 5 Key Largo - South Beach
"Cool man"
Griet: We ontbijten tegenover de boot, op een plek die terecht The Hidden Restaurant heet. Maple syrup en ketchup staan broederlijk naast elkaar op tafel. Op de kaart vind ik duizend soorten ei, maar uiteindelijk ga ik voor hot cakes en toast met pindakaas.

En daarna besluiten we een paar van de volgende Keys te verkennen. Key West en zijn Hemingway-relieken halen we niet, want we blijven plakken in Islamorada, waar we een tijdje rondhangen in Robbie's Dock. Ik shop er een bikini om te zonnen op St Anne's Beach en waan me vervolgens ergens in de Caraïben. Hier was het dat de Key-bewoners hun eigen Conch Republic stichtten. Het is bloedheet als we opnieuw in de Mustang stappen om naar Miami te rijden.

En daar wacht een van de topmomenten van de trip. Want de skyline die voor je opdoemt als je die stad nadert, is met niets te vergelijken. Alsof je een televisieserie binnenrijdt. Ons hotel voor de komende twee dagen ligt aan de Ocean Drive, een brede, uitgestrekte dijk langs de oceaan. Hier komen de ijdele inwoners van South Beach joggen, skaten en paraderen. Heel de boulevard lijkt wel een catwalk vol strakke heupwiegende meisjes met omvangrijke borsten die ze niet onder stoelen of banken steken.

Day 6
"Miami Vice"
Griet: Ontbijten doen we in Diner 11^th Street, helemaal in aluminium, helemaal in fifties stijl. Tijd voor kraakverse wafels met breafast syrup van Smuckers en dan op verkenning door het beroemde Art Deco District, het grootste in zijn soort ter wereld. Je begint je bezoek best zoals wij bij de Miami Design Preservation League, een groep vrijwilligers die zich inzetten om de huizen te behoeden voor verval en afbraak. Je kunt er ook een plaatsje in een van de begeleide tours met gids reserveren. Dan krijg je honderduit anekdotes over de stad over je heen gespuid. Maar interessant is het wel. En de ouderwetse schriftjes in de shop van de League zou ik allemaal wel willen kopen. Terug buiten slenter ik langs Washington Avenue, waar het ene vintage winkeltje in originaliteit wedijvert met het andere. We lopen langs Ocean Drive en spotten het Versace-huis; na het Witte Huis en Graceland het vaakst gefotografeerde gebouw van de Verenigde Staten. Tijd voor een biertje dan. We strijken neer op het terras van The Carlyle voor een biertje. Hier werd de allereerste scène van Miami Vice opgenomen, met Don Johnson en zijn witte vestje over zijn schouder. Massa's toeristen nemen zijn pose aan. We maken kennis met veteraan Jack die in Afganistan vocht die beweert de zoon van Chubby Chucker te zijn. Hij showt zijn littekens en vouwt ons in een handomdraai een stilleven met palmbladeren.

De laatste avond brengen we door in Little Havana; we worden nagefloten en moeten toegeven dat het een klein beetje eng maar nog steeds vleiend is. In het parkje discussiëren stokoude mannetjes met donkere vrouwtjes. Hier wordt geen Engels gesproken. Zelfs de verkeersborden zijn in het Spaans. We schuiven aan tussen de locals in La Carreta voor een bord kip met rijst. Aan de bar zitten eenzame mannen op hun eentje te eten. Zouden ze nog dromen van hun vaderland? Of zijn ze definitief thuis hier?

Wanda: De ziel van de Sunshine State zit 'm in zijn contrasten. Er zijn de gemanicuurde golfvelden en de ondoordringbare wildernis, de getaande, zwijgzame moerasbewoners en de breedsprakerige Miami gangbangers, de frêle oudjes en de krachtpatserige rednecks die je met hun Ram pickup truck van de weg blazen, er is de high society die met champagne in de hand over luxueuze jachten paradeert en de kleurrijke lokale bevolking die haar avondpotje bijeenvist vanaf een van de vele spectaculaire Floridiaanse bruggen... deze vijfdaagse rondreis heeft het allemaal. Een absolute aanrader voor wie niet zoveel tijd, maar heel veel zin in avontuur heeft.

Dag 7 Miami - Fernandina Beach
"Hit the road"
Griet: Het traject noordwaarts leggen we af in een trek, met tussenstop in Palm Beach. Geen filmsterren te bespeuren echter, wel hordes tuinmannen die het gras tot op de millimeter gelijk snoeien. De Mustang racet een paar uur met een witzilveren vrachtwagen - maar niet boven de snelheidslimiet. Want de politie waakt. We zien een man met handboeien langs de weg staan, terwijl op de radio druk gedebatteerd wordt over het geboortecertificaat van Obama. En eenmaal terug in Jacksonville wacht ons een reuzepaëlla met de buren. Die hebben hun eigen gevulde glazen mee om op onze behouden thuiskomst te klinken... Rare jongens, die Amerikanen...